Concept profiling and valuation in contemporary Polish public discourse: The concept of comfort

Marzena Miśkiewicz

Abstract


This study is concerned with the profiling and valuation of the concept of wygoda ‘comfort, convenience’. The first part discusses the semantic content of the lexeme wygoda on the basis of dictionaries of contemporary Polish. The second part examines how this concept and lexeme operates in various types of discourse: nationalist-right-wing, leftist, and feminist. The analysis of the research material revealed that in the first type of discourse, wygoda is contrasted with family, national-patriotic, and Christian values. In leftist discourse, wygoda is attributed to privileged groups, while in feminist discourse, it is predominantly associated with men. Additionally, one profile, wygoda and ecology, proved to be common to both leftist and feminist discourse, where its valuation is predominantly negative. In nationalist-right-wing discourse, the need to prioritize wygoda at the expense of other values is seen as spreading among younger generations of Poles under the influence of Western culture, which causes a rift with traditional values. Conversely, in leftist and feminist discourse, it is portrayed as being attached to what is familiar and traditional. The word wygoda can thus be considered one of the contemporary buzzwords.

Keywords


Lublin cognitive ethnolinguistics; profiling; profile; values; discourses; comfort/convenience

Full Text:

PDF (Język Polski)

References


Abramowicz Maciej, Bartmiński Jerzy, 2019, Wolność – sztandarowa idea kultury europejskiej, [w:] Leksykon aksjologiczny Słowian i ich sąsiadów, t. 4: Wolność, red. Maciej Abramowicz, Jerzy Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 15–54.

Bartmiński Jerzy, 1990, Punkt widzenia, perspektywa interpretacyjna, językowy obraz świata, [w:] Językowy obraz świata, red. Jerzy Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 109–127.

Bartmiński Jerzy, 2003, Miejsce wartości w językowym obrazie świata, [w:] Język w kręgu wartości. Studia semantyczne, red. Jerzy Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 59–86.

Bartmiński Jerzy, 2006, Niektóre problemy i pojęcia etnolingwistyki lubelskiej, „Etnolingwistyka. Problemy Języka i Kultury” 18, s. 77–90.

Bartmiński Jerzy, 2009, Stereotypy mieszkają w języku, Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Bartmiński Jerzy, 2010, Język IV RP, czyli o karierze przecieku, [w:] Język IV RP, red. Maciej Czerwiński, Paweł Nowak, Renata Przybylska, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 7–31.

Bartmiński Jerzy, 2012, Językowe podstawy obrazu świata, Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Bartmiński Jerzy, Niebrzegowska Stanisława, 1998, Profile a podmiotowa interpretacja świata, [w:] Profilowanie w języku i tekście, red. Jerzy Bartmiński, Ryszard Tokarski, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 211–224.

Bralczyk Jerzy, 1981, Poza prawdą i fałszem, „Teksty”, nr 6, s. 122–123.

Buława Monika, 2003, Postęp i sprawiedliwość społeczna w tygodniku konserwatywnooliberalnym „Najwyższy Czas!”, [w:] Język w kręgu wartości, red. Jerzy Bartmiński, Lublin: Wydawnictwo UMCS, s. 339–359.

Dijk Teun Adrianus van, 2003, Dyskurs polityczny i ideologia, „Etnolingwistyka. Problemy Języka i Kultury” 15, s. 7‒28.

Grabias Stanisław, 2019, Język w zachowaniach społecznych. Podstawy socjolingwistyki i logopedii, Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Kłosińska Katarzyna, 2012, Etyczny i pragmatyczny. Polskie dyskursy polityczne po 1989 roku, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury.

Kłosińska Katarzyna, Rusinek Michał, 2019, Dobra zmiana, Kraków: Znak.

Matusewicz Czesław, 1975, Psychologia wartości, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Niebrzegowska-Bartmińska Stanisława, 2020, Definiowanie i profilowanie pojęć w (etno)lingwistyce, Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Pisarek Walery, 2002, Polskie słowa sztandarowe i ich publiczność, Kraków: Universitas.

Polkowska Laura, 2015, Język prawicy, Warszawa: Wydawnictwo UKSW.

Puzynina Jadwiga, 2002, Język wartości, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Sperber Dan, Wilson Deirdre, 1986, Ironia a rozróżnienie między użyciem a przywołaniem, „Pamiętnik Literacki”, nr 1, s. 265–288.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/et.2026.38.277
Date of publication: 2026-10-08 20:42:22
Date of submission: 2024-12-19 23:51:12


Statistics


Total abstract view - 0
Downloads (from 2020-06-17) - PDF (Język Polski) - 0

Indicators



Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Copyright (c) 2026 Marzena Miśkiewicz

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.