The Library of Biological Sciences – a Brief History and Its Current Status in the Context of the Development of the Faculty of Biology and Biotechnology of Maria Curie-Skłodowska University

Iwona Wydra

Abstract


The history of the Library of Biological Sciences is inextricably linked to the development of the Faculty of Biology and Biotechnology at Maria Curie-Skłodowska University. Its history reflects the process of institutionalising the biological sciences in post-war Poland, organisational changes in higher education, the transition from the traditional model of a departmental library to a modern integrated university library system, and the evolution of scientific communication methods – from card catalogues to access to global databases. The Library of Biological Sciences has been and continues to be a valuable teaching resource and an integral component of the research infrastructure, contributing to the shaping of the scientific identity of the Faculty of Biology and Biotechnology.


Keywords


Library of Biological Sciences UMCS, specialist libraries, Maria Curie-Skłodowska University Lublin, Faculty of Biology and Biotechnology

Full Text:

PDF (Język Polski)

References


Adrianek M., Problemy organizacyjne bibliotek zakładowych Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Biblioteka Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, 1966, ss. 32.

Biblioteka jako „trzecie miejsce”, Międzynarodowa Konferencja Biblioteki Uniwersytetu Łódzkiego. Materiały konferencyjne, red. M. Wrocławska, J. Jerzyk-Wojtecka, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2011, ss. 264.

Biblioteki specjalistyczne, [online] https://www.umcs.pl/pl/biblioteki-specjalistyczne.htm. [dostęp: 30.03.2026].

Bielecki A., Dorobek naukowy UMCS, [w:] Dziesięć lat Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie 1944–1954, Nakładem Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1954, s. 70.

Bilska K., Problemy organizacji i funkcjonowania bibliotek zakładowych w szkołach wyższych, „Biuletyn Biblioteki UMCS” 1978, r. 26, nr 3, s. 8–29, [online] https://www.bc.umcs.pl/dlibra/publication/22919/edition/20152 [dostęp: 15.04.2026].

Brzęk G., Henryk Raabe (1882–1951), Wydawnictwo UMCS, Lublin 1983, ss. 127.

Dekret PKWN z dnia 23 października 1944 r. o utworzeniu Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej” 1944, nr 9, poz. 42.

Frączek R., Biblioteka akademicka jako „trzecie miejsce”. Na przykładzie Biblioteki Politechniki Śląskiej, „Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia”, 2025 – 1, vol. 23, s. 749–767. DOI: https://doi.org/10.24917/20811861.23.35.

Gmiterek W., Wymiana zagraniczna wydawnictw Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Stan obecny i potrzeby, „Biuletyn Biblioteki UMCS”, Biblioteka Główna Uniwersytetu Marii Skłodowskiej-Curie w Lublinie, 1984/1985, s. 81–92.

Gońka A., Bibliotekarz dziedzinowy i biblioteki specjalistyczne – cztery lata doświadczeń w Bibliotece Politechniki Lubelskiej, [online] Biuletyn EBIB, nr 6 (168)/2016 [dostęp: 17.04.2026].

In memoriam Profesor Dominik Fijałkowski, red. E. Chojnacka-Fijałkowska, Wydawnictwo Olech, Lublin 2016, ss. 256.

Jóźwik Z., Nowakowa M., 50 lat Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi. Kartki z historii, „Wiadomości Uniwersyteckie” 1994, r. 4, nr 3 (26), s. 11–13.

Kościewicz D., Rola bibliotekarzy akademickich w podnoszeniu kompetencji informacyjnych pracowników naukowych uczelni wyższej w kontekście zmian legislacyjnych w polskim szkolnictwie wyższym, [w:] Nowe zmiany a kondycja bibliotek, red. J. Czyrek, J. Wojtczak,

Korporacja Bibliotekarzy Wrocławskich, Dolnośląska Biblioteka Pedagogiczna we Wrocławiu, Wrocław 2018, s. 19–30, [online] https://wir.ue.wroc.pl/info/article/WUT858ab0125ce04ed0addb30ec76811a0f/2019-01-16 [dostęp: 18.04.2026].

Kowalski Z., W kręgu historii, „Biuletyn Biblioteki UMCS” 1979, r. 27, s. 9–17.

Księga pamiątkowa Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, red. Z. Jóźwik, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1995, ss. 398.

Kto jest kim w botanice polskiej, red. Z. Mirek, L. Musiał, J. Wójcicki, „Polish Botanical Studies, Guidebook Series” 1995, nr 14, ss. 436.

Kuchciak M., Drogi pozyskiwania księgozbioru w pierwszych latach istnienia UMCS, „Wiadomości Uniwersyteckie” 2024, nr 5/310, s. 20–23.

Kwiatkowski Z., Władysław Kunicki – Goldfinger (1916–1995), [online] https://web.archive.org/web/20200212181135/http:/www.pan-ol.lublin.pl/biul_1/kunicki.htm [dostęp: 13.04.2026].

Lechowski P., Biblioteka Jagiellońska – historia i współczesność, Forum Bibliotek Medycznych 2013, r. 6, nr 2 (12), s. 392–409.

Mazurkiewicz J., Z historii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, [w:] Dziesięć lat Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie 1944–1954, Nakładem Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1954, ss. 16.

Motyka J., Ostatni wykład. Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Lublin–Poznań 2012, ss. 342.

Mułenko W. 2024. Czas i ludzie. 80 lat historii UMCS oraz Wydziału Biologii i Biotechnologii: Punkty zwrotne i najważniejsze wydarzenia, [online] https://phavi.umcs.pl/at/attachments/2025/0617/135511-120803-80-lat-umcs-i-wydz-bib-wmulenko.pdf [dostęp: 28.03.2026].

Mułenko W., Staniec B., Czarnecka J., Zbiory naukowe Wydziału Biologii i Biotechnologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, „Kosmos” 2021, t. 70, nr 2, s. 305–314. DOI: https://doi.org/10.36921/kos.2021_2782.

Nalewajska L., Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie – od tradycji do nowoczesności, „Forum Bibliotek Medycznych” 2011, r. 4, nr 2 (8), s. 227–242.

Nauka o książce, bibliotece i informacji we współczesnym świecie, red. M. Banacka, Wydawnictwo SBP, Warszawa 2003, ss. 169, [online] https://ac.sbp.pl/index.php/kategorie/ksiazki/nauka-dydaktyka-praktyka/nauka-o-ksiazce-bibliotece-i-informacjiwe-wspolczesnym-swiecie [dostęp: 14.04.2026].

Nowak G., Benedyktyńska praca komputeryzacji bibliotek uczelni lubelskich, „Wiadomości Uniwersyteckie” 1996, r. 6, nr 2, s. 10.

Nowak G., Sprawozdanie z prac związanych z komputeryzacją bibliotek UMCS, KUL, AR i PL wykonanych w okresie od grudnia 1993 roku do czerwca 1995 roku, „Wiadomości Uniwersyteckie” 1996, r. 6, nr 2, s. 11.

Nowak M., Nowak G., Wydział Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie w 70-lecie uczelni, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2014, ss. 285.

Poślada U., Szczypa G., Start i współczesność – 70 lat Biblioteki Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, [w:] Biblioteka w czasie, czas w bibliotece, t. 2: Współczesność, red. S. Wojnarowicz, B. Kasperek, Lublin 2015, s. 87–110.

Powstanie i organizacja Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w świetle źródeł, red. J. Malarczyk, Wydawnictwo UMCS, Lublin, 1968, ss. 407.

Protokoły Posiedzeń Rady Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego UMCS 1944–47, Archiwum UMCS, Wydz. MP, sygn. 1–5.

Protokoły selekcji Biblioteki Nauk Biologicznych z lat 2005–2025. Archiwum Biblioteki Nauk Biologicznych 2005–2025.

Protokół nr 19, Posiedzenie Rady Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego UMCS z dn. 27.03.1946 r., Archiwum UMCS, Wydz. MP, sygn. 812.

Protokół nr 52, Posiedzenie Rady Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego UMCS w Lublinie z dn. 06.10.1949, Archiwum UMCS, Wydz. MP, sygn. 811.

Protokół nr 77, Posiedzenie Rady Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, które odbyło się dnia 6 października 1948 r., Archiwum UMCS, sygn. WMP8.

Raabe H., Ze wspomnień profesorów Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, [w:] Dziesięć lat Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1954, s. 28–30.

Riabinin S., Twórcy Wydziału: Profesor Konstanty Strawiński (1892–1966), „Wiadomości Uniwersyteckie” 1994, r. 4, nr 3 (26), s. 14.

Skorzyński Z., Jak w Lublinie narodził się internet, [online] https://lwit.lublin.eu/wywiady/zbigniew-skorzynski-jak-w-lublinie-narodzil-sie-internet/ [dostęp: 16.04.2026].

Skórka S., Biblioteka przyszłości, czyli subiektywna prognoza dla bibliotek akademickich, Biuletyn EBIB 2024, nr 4(215), [online] https://ebibojs.pl/index.php/ebib/article/view/941 [dostęp 19.04.2026]. DOI: https://orcid.org/0000-0003-4876-8660.

Sprawozdania roczne Biblioteki Nauk Biologicznych z lat 2005–2025, Archiwum Biblioteki Nauk Biologicznych 2005–2025.

Strawiński K., Ze wspomnień profesorów, [w:] Dziesięć lat Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie 1944–1954, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1954, s. 34–36.

Szczypa G., Dzieje Biblioteki Głównej UMCS w zarysie, „Wiadomości Uniwersyteckie” 2024, nr 10 (315), Wydanie specjalne, s. 46.

Tkaczyk D., Uczestnictwo bibliotek lubelskich w budowaniu i wykorzystywaniu katalogu centralnego NUKAT, „Przegląd Biblioteczny” 2004, r. 72, z. 3–4, s. 231–251.

Uniwersalna Klasyfikacja Dziesiętna. Historia i znaczenie. Biblioteka Narodowa 17.01.2020, [online] http://www.bn.org.pl/aktualności/3853-uniwersalna-klasyfikacja-dziesiętnahistoria-i-znaczenie.html [dostęp: 19.04.2026].

Uniwersytet Marii-Curie Skłodowskiej. 3 lata pracy 1944/45–1946/47, Lublin 1947, s. 22.

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, „Dziennik Ustaw” 2018 poz. 1668, [online] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20180001668/T/D20181668L.pdf

Uziak S., Pół wieku w Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2001, ss. 238.

Wilczyńska M., Biblioteka Uniwersytecka Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (1944–1974), UMCS, Lublin 1976, s. 15–17.

Witek J., Wyszyńska K., Historia Biblioteki Uniwersytetu Śląskiego (1968–2017), [w:] Biblioteka Uniwersytetu Śląskiego w pięćdziesięciolecie istnienia, red. M. Kycler, D. Pawelec, B. Warząchowska, Katowice 2018, s. 11–43, [online] https//:rebus.us.edu.pl/bitstream/20.500.12128/10351/1/Witek_Historia_Biblioteki_Uniwersytetu_Śląskiego.pdf [dostęp: 01.04.2026].

Wojciechowska M., Orzoł M., Biblioteka jako trzecie miejsce. Przykład bibliotek szkół medycznych, „Medical Library Forum” 2020, t. 13, nr 2, s. 3–18. DOI: https://doi.org/10.34738/mlf.0044 [dostęp: 01.04.2026].

Wolańska A., Czy to jeszcze biblioteka? Nowoczesne usługi a aranżacja przestrzeni, w oparciu o realizacje w bibliotekach i centrach informacji w Polsce i za graniczą, „Biuletyn EBIB” 2015, nr 3 (157a), [online] https://ebibojs.pl/index.php/ebib/article/view/294 [dostęp:

04.2026].

Woźniak B., Biblioteka UMCS na przełomie 2025 i 2026 r., „Wiadomości Uniwersyteckie” 2026, nr 2/331, s. 48.

Wydział Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie w latach 1995–2004, red. Z. Jóźwik, E. Kardaszewska, M. Nowak, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2004, ss. 613.

Wyszukiwanie zbiorów w primo, [online] https://www.umcs.pl/pl/wyszukiwanie-zbioróww-primo,25345.htm [dostęp: 30.03.2026].

Wyszukiwarka baz danych, [online] https://www.umcs.pl/pl/wyszukiwarka-bazdanych,

,1.lhtm [dostęp: 30.03.2026].

Zarządzenie Ministra Szkolnictwa Wyższego z dnia 11 lutego 1952 r. w sprawie podziału wydziałów humanistycznych i matematyczno-przyrodniczych w niektórych szkołach wyższych, „Monitor Polski” Nr A–18, poz. 221.

Zarządzenie Nr 13/2005 Rektora Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej z dnia 23 marca 2005 w sprawie utworzenia Biblioteki Nauk Biologicznych Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi oraz wynikających z tego zmian w strukturze organizacyjnej systemu biblioteczno-informacyjnego UMCS: Archiwum Biblioteki Nauk Biologicznych.

Zarządzenie Nr 97/2020 Rektora Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie z dnia 1 października 2020 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Biblioteki Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, [online] https://www.umcs.pl/pl/uchwaly-zarzadzenia-pismaokolne,

,zarzadzenie-nr-97-2020-rektora-uniwersytetu-marii-curie-sklodowskiejw-lublinie-z-dnia-1-pazdziernika-2020-r-w-sprawie-wprowadzenia-regulaminubiblioteki-uniwersytetu-marii-curie-sklodowskiej-w-lublinie,94269.chtm [dostęp: 01.04.2026].




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/fb.2025.67.39-72
Date of publication: 2026-09-11 09:53:56
Date of submission: 2026-03-30 19:08:13


Statistics


Total abstract view - 0
Downloads (from 2020-06-17) - PDF (Język Polski) - 0

Indicators



Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Copyright (c) 2026 Iwona Wydra

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.