Dylematy sprawiedliwości w prawie. Prywatyzacja zadań państwa i jej konsekwencje dla sprawiedliwości na wybranych przykładach polskich i chorwackich
Streszczenie w języku polskim
Artykuł poświęcony jest analizie zagadnienia prywatyzacji zadań publicznych (państwowych) z perspektywy sprawiedliwości w prawie. Przedmiotem analizy jest rozwój procesów prywatyzacyjnych we współczesnych demokratycznych państwach prawa modelu zachodniego na podstawie wybranych przykładów z Chorwacji i Polski. Szczególną uwagę poświęcono różnicom terminologicznym, przyczynom przekazywania zadań publicznych podmiotom niepublicznym oraz ewentualnym ograniczeniom tego procesu. W artykule rozważono również, czy prywatyzacja może wpływać nie tylko na postrzeganie sprawiedliwości, lecz także na pewne warunki instytucjonalne, w ramach których taka sprawiedliwość jest realizowana. W części podsumowującej dokonano oceny hipotezy badawczej oraz ostrożnie rozważono przyszłe kierunki zmian. Artykuł ma na celu wniesienie wkładu w debatę naukową na temat związku między zadaniami państw a sprawiedliwością w prawie.
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDF (English)Bibliografia
Literature
Aristotle, Nicomachean Ethics, Kitchener 1999.
Bąkowski T., Administracyjnoprawna sytuacja jednostki w świetle zasady pomocniczości, Warszawa 2007.
Bandarzewski K., Czy jednostki pomocnicze staną się nowym stopniem samorządu terytorialnego? Uwagi na tle projektowanych zmian, “Samorząd Terytorialny” 2019, no. 9.
Bendeković J., Privatization in Croatia, “Ekonomski pregled” 2000, vol. 51(1–2).
Biernat S., Prywatyzacja zadań publicznych. Problematyka prawna, Warszawa–Kraków 1994.
Błaś A., Administracja publiczna w warunkach gospodarki rynkowej, [in:] Współczesne europejskie problemy prawa administracyjnego, A. Błaś, K. Nowacki (eds.), Wrocław 2006.
Błaś A., Formy działania administracji w warunkach prywatyzacji zadań publicznych, [in:] Administracja i prawo administracyjne u progu trzeciego tysiąclecia, Łódź 2000.
Boromisa A.-M., Golubovac N., Vetma N., Governance of the Waste Management in Croatia, “Journal of Legal, Ethical and Regulatory Issues” 2022, vol. 25.
Cwalińska J., Prywatyzacja zadań publicznych – przyczynek do dyskusji, “Przegląd Prawa Publicznego” 2020, no. 3.
Czajer A., Problem zależności między ugodą a umową administracyjną w kontekście możliwości wprowadzenia umowy administracyjnej do polskiego prawa. Odautorska propozycja rozwiązań, “Przegląd Prawa Publicznego” 2017, no. 10.
Čučković N., The Privatisation Process and Its Consequences for the Distribution of Welfare: The Case of Croatia, “MOCT-MOST: Economic Policy in Transitional Economies” 1995, vol. 5, DOI: https://doi.org/10.1007/BF00996710.
Dominowska J., Ugoda zawarta przed mediatorem a ugoda sądowa, “Przegląd Prawa Handlowego” 2018, no. 6.
Dunn E., Prywatyzując Polskę. O bobofrutach, wielkim biznesie i restrukturyzacji pracy, Warszawa 2008.
Dzienis P., Podstawy prawne odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy wykonywaniu niewładczych zadań publicznych, “Samorząd Terytorialny” 2003, no. 4.
Gil G., Ewolucja funkcji państwa w późnowestfalskim ładzie międzynarodowym, [in:] Późnowestfalski ład międzynarodowy, K. Marzęda, M. Pietraś (eds.), Lublin 2008.
Horaček J., Nikolić H., Privatization in Croatia: Standpoint of Croatian Citizens in 1998 and 2018, “Business Systems Research” 2021, vol. 12(1), DOI: https://doi.org/10.2478/bsrj-2021-0001.
Jabłońska-Bonca J., Soft state?, [in:] Abiit, non obiit. Księga poświęcona pamięci księdza Profesora Antoniego Kościa SVD, A. Dębiński (ed.), Lublin 2013.
Knosala E., Zarys nauki administracji, Kraków 2006.
Kokoszkiewicz A., Implementacja instytucji prawa prywatnego do prawa publicznego na przykładzie mediacji w kodeksie postępowania administracyjnego – remedium czy placebo?, “Krytyka Prawa” 2017, vol. 9(3), DOI: https://doi.org/10.7206/kp.2080-1084.161.
Kołakowski L., Mini-wykłady o maxi-sprawach (Seria trzecia i ostatnia), Kraków 2000.
Kulawiak J., Samorząd terytorialny w świetle teorii organizacji, [in:] Współczesne problemy społeczności lokalnych i administracji samorządowej, E. Łojko, A. Turska (eds.), Warszawa 2008.
Kux W.R., Ansätze zur Privatisierung öffentlicher Aufgaben, Berlin 1976.
Kuźmicka-Sulikowska J., Zasady odpowiedzialności deliktowej w świetle nowych tendencji w ustawodawstwie polskim, Warszawa 2011.
Machiavelli N., The Prince, London 2003.
MacIntyre A., Whose Justice? Which Rationality?, London 1988.
Mašović J., Draganić L., Bubaš Z., Public-Private Partnerships in Croatia: A Systematic Literature Review, “International Journal of Contemporary Business and Entrepreneurship” 2024, vol. 5(1), DOI: https://doi.org/10.47954/ijcbe.5.1.2.
Ossowska M., Normy moralne. Próba systematyzacji, Warszawa 1970.
Plato, The Republic, Cambridge 2007.
Rawls J., A Theory of Justice, Cambridge 1971.
Ribić B., Voća N., Ilakovac B., Concept of Sustainable Waste Management in the City of Zagreb: Towards the Implementation of Circular Economy Approach, “Journal of the Air & Waste Management Association” 2017, vol. 67(2), DOI: https://doi.org/10.1080/10962247.2016.1229700.
Sadurski W., Teoria sprawiedliwości. Podstawowe zagadnienia, Warszawa 1988.
Sellers J.M., Lidström A., Bae Y., Multilevel Democracy: How Local Institutions and Civil Society Shape the Modern State, Cambridge 2020.
Stanić-Maruna I., Fellner J., Solid Waste Management in Croatia in Response to the European Landfill Directive, “Waste Management & Research” 2012, vol. 30(8), DOI: https://doi.org/10.1177/0734242X12444897.
Szalacha J., Globalizacja współpracy czy globalizacja przemocy?, [in:] Transformacja podszyta przemocą, R. Sojak, A. Zybertowicz (eds.), Toruń 2008.
Szczepaniak R., Odpowiedzialność gmin za szkody wyrządzone w związku z działalnością organizacji pozarządowych, “Samorząd Terytorialny” 2016, no. 9.
Thiemann B., Verfassungsrechtliche und finanzwirtschaftliche Aspekte der Entstaatlichung öffentlicher Leistungen, “Der Staat” 1977, vol. 16(2).
Wiaterek-Baron M. (ed.), Ustrojowo-prawne instrumenty polityki społecznej, Gliwice 2005.
Zacharko L., Prywatyzacja zadań publicznych gminy, Katowice 2000.
Zacharko L., Nitecki S., Umowa jako forma prywatyzacji zadań publicznych w świetle ustawy o pomocy społecznej, [in:] Umowy w administracji, J. Boć, L. Dziewięcka-Bokun (eds.), Wrocław 2008.
Zeidler K., Argument ze sprawiedliwości w dyskursie publicznym, “Gdańskie Studia Prawnicze” 2016, vol. 35.
Legal acts
Act of 23 April 1964 – Civil Code (Journal of Laws 1964, no. 16, item 93, as amended).
Act of 17 November 1964 – Civil Procedure Code (Journal of Laws 1964, no. 43, item 296, as amended).
Act of 8 September 2006 on State Emergency Medical Services (Journal of Laws 2006, no. 191, item 1410, as amended).
Act of 10 May 2018 amending the State Emergency Medical Services Act and certain other acts (Journal of Laws 2018, item 1115, as amended).
Case law
Judgment of the Supreme Court of 6 June 2014, III CSK 211/13.
Online sources
Grad Zagreb, Nakon 24 godine pročistač otpadnih voda prelazi gradskom poduzeću Vodoopskrba i odvodnja, 2024, https://www.zagreb.hr/nakon-24-godine-procistac-otpadnih-voda-prelazi-gr/200409 (access: 13.08.2026).
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/glosa.2026.3.69-80
Data publikacji: 2026-10-07 14:45:00
Data złożenia artykułu: 2026-08-13 11:26:16
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Glosa. Prawo Gospodarcze w Orzeczeniach i Komentarzach
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.