Ponaglenie jako warunek skutecznego wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Ocena kluczowych zmian obowiązujących od 1 czerwca 2017 r.
Streszczenie w języku polskim
Opracowanie poświęcone jest instytucji ponaglenia wprowadzonej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw. Nowy środek zaskarżenia miał skutecznie ograniczyć przypadki braku wydania aktu w terminie czy też prowadzenia postępowania w sposób jawnie sprzeczny z wymogami wynikającymi z zasady szybkości postępowania. W praktyce jednak zasadnicze przyczyny bezczynności i przewlekłości w prowadzeniu spraw administracyjnych nie ustały. Co więcej, pojawiły się nowe problemy, tym razem związane z samą konstrukcją ponaglenia. Celem artykułu jest ocena funkcjonowania instytucji ponaglenia z punktu widzenia ponad siedmioletniej praktyki jej stosowania oraz wykazanie problemów praktycznych w tym zakresie.
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDF (English)Bibliografia
LITERATURE
Adamiak B., Borkowski J., Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Legalis 2024.
Chróścielewski W., W kwestii dopuszczalności zaskarżenia do sądu administracyjnego bezczynności organu administracji już po wydaniu w sprawie decyzji administracyjnej, “Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2022, no. 3.
Hauser R., Terminy załatwiania spraw w k.p.a. w doktrynie i orzecznictwie sądowym, “Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1997, no. 1.
Hauser R., Wierzbowski M. (eds.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Legalis 2023.
Hauser R., Wierzbowski M. (eds.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Legalis 2021.
Iserzon E., [in:] E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, Warszawa 1970.
Jaśkowska M., Wilbrandt-Gotowicz M., Wróbel A., Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024.
Kędziora R., Prawnoprocesowe determinanty sprawnego działania organu administracji publicznej w sprawie administracyjnej, “Teka Komisji Prawniczej PAN Oddział w Lublinie” 2019, vol. 12(1). DOI: https://doi.org/10.32084/tekapr.2019.12.1-7
Kmieciak Z., Czy nowy kierunek rozwoju prawa o postępowaniu administracyjnym?, “Państwo i Prawo” 2023, no. 5.
Kobylski P., Instytucja ponaglenia w postępowaniu administracyjnym, Radom 2021.
Kotulski M., Ochrona przed bezczynnością i przewlekłością w postępowaniu administracyjnym, “Samorząd Terytorialny” 2015, no. 6.
Przybysz P.M., Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024.
Safjan M., Odpowiedzialność odszkodowawcza władzy publicznej (po 1 września 2004 r.), Warszawa 2004.
Samulska K., Zasada szybkości postępowania administracyjnego w prawie polskim, Legalis 2017.
Smarż J., Bezczynność i przewlekłość postępowania administracyjnego jako rażące naruszenie prawa, [in:] Srebrna księga jubileuszowa upamiętniająca XXV-lecie Wydziału Prawa i Administracji, ed. R.A. Stefański, Warszawa 2022.
Smarż J., Nowe zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego chroniące interes jednostki w postępowaniu administracyjnym, [in:] Ochrona praw jednostki w postępowaniu administracyjnym i podatkowym, eds. S. Fundowicz, P. Możyłowski, T. Stanisławski, Radom 2018.
Smarż J., Szybkość, prostota i wnikliwość jako determinanty postępowania administracyjnego, [in:] Determinanty prawa i postępowania administracyjnego oraz sądowoadministracyjnego. Księga jubileuszowa dedykowana Profesor Aleksandrze Wiktorowskiej, eds. J. Jagielski, A. Jakubowski, K. Wojciechowska, K. Zalasińska, Warszawa 2024.
Smarż J., The Admissibility of a Complaint against Inaction and Prolixity Despite the Ending of Administrative Proceedings, “Studia Iuridica Lubliniensia” 2022, vol. 31(4). DOI: https://dx.doi.org/10.17951/sil.2022.31.4.255-274
Starościak J., Prawne formy działania administracji, Warszawa 1973.
Stawecki T., O praktycznym zastosowaniu hermeneutyki w wykładni prawa, [in:] Teoria i praktyka wykładni prawa, ed. P. Winczorek, Warszawa 2005.
Wegner J., Skarga na bezczynność po zakończeniu postępowania administracyjnego. Glosa do uchwały NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19, “Glosa” 2021, no. 1.
Wegner-Kowalska J., Nowy wymiar ochrony sądowej w sprawach bezczynności administracji lub przewlekłego prowadzenia postępowania?, “Państwo i Prawo” 2018, no. 8.
Wiktorowska A., [in:] Postępowanie administracyjne – ogólne, podatkowe, egzekucyjne i przed sądami administracyjnymi, ed. M. Wierzbowski, Warszawa 2007.
Zieliński A., [in:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, ed. J. Borkowski, Warszawa 1985.
ONLINE SOURCES
Sejm RP, VIII kadencja, Uzasadnienie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, Druk nr 1183, https://orka.sejm.gov.pl/Druki8ka.nsf/0/F3388D1AB00B1313C125809D004C3C8E (access: 9.7.2026).
LEGAL ACTS
Act of 14 June 1960 – Code of Administrative Procedure (consolidated text, Journal of Laws 2024, item 572, as amended).
Act of 23 April 1964 – Civil Code (consolidated text, Journal of Laws 2026, item 795, as amended).
Act of 29 August 1997 – Tax Ordinance (consolidated text, Journal of Laws 2023, item 2383, as amended).
Act of 30 August 2002 – Law on Proceedings Before Administrative Courts (consolidated text, Journal of Laws 2026, item 143, as amended).
Act of 7 April 2017 amending the Act – Code of Administrative Procedure and certain other acts (Journal of Laws 2017, item 935).
Constitution of the Republic of Poland of 2 April 1997 (Journal of Laws 1997, no. 78, item 483, as amended).
CASE LAW
Decision of the Voivodeship Administrative Court in Gliwice of 5 June 2009, IV SAB/Gl 21/09, LEX no. 504035.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 19 July 2013, I FSK 1325/13, LEX no. 1347119.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 15 December 2016, II GSK 5075/16, LEX no. 2227632.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 21 January 2020, II OSK 2497/19, CBOSA.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 30 January 2020, II OSK 3092/19, LEX no. 3010527.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 27 May 2020, I OSK 2835/19, LEX no. 3036881.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 27 November 2020, II OSK 244/20, LEX no. 3097831.
Judgment of the Supreme Administrative Court of 17 August 2023, I OSK 1524/21, LEX no. 3600517.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court in Gliwice of 17 September 2014, I SA/Gl 305/14, LEX no. 1779126.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court in Gliwice of 16 March 2017, III SAB/Gl 3/17, LEX no. 2276035.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court in Kraków of 10 May 2017, III SAB/Kr 21/17, LEX no. 2307484.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court of 21 March 2019, II SAB/Ol 110/18, LEX no. 2642265.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court in Wrocław of 28 May 2020, III SAB/Wr 239/20, LEX no. 3111110.
Judgment of the Voivodeship Administrative Court in Gliwice of 14 March 2024, III SAB/Gl 4/24, LEX no. 3702893.
Resolution of the Supreme Administrative Court of 27 May 1996, OPS 1/96, Legalis no. 40179.
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/sil.2026.35.2.203-217
Data publikacji: 2026-08-07 12:31:25
Data złożenia artykułu: 2024-12-06 21:12:10
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Joanna Smarż, Piotr Kobylski

Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.